Delegatura IPN w Kielcach na Kongresie Pamięci Narodowej

Podczas Kongresu Pamięci Narodowej zorganizowanego przez IPN odbywały się liczne debaty, pokazy filmowe czy konkursy. Grupy dzieci i młodzież poznawały historię Polski poprzez gry, warsztaty, rozwiązywanie zagadek w strefie „Edukacyjna Podróż Historyczna”. Między innymi tutaj można było spotkać pracowników Delegatury IPN w Kielcach. Kierownik edukacji Edyta Krężołek wraz z edukatorami Iloną Religą-Golą i drem Michałem Zawiszą prowadzili dla młodzieży z całej Polski zajęcia na temat Zbrodni Katyńskiej. Uczestnicy mogli wcielić się w role detektywów łącząc przedmioty z konkretnymi osobami. Natomiast edukator Jakub Mularczyk sędziował podczas Olimpiady Gier Planszowych IPN.

Z przygotowanych atrakcji tłumnie korzystała też młodzież z Kielc i regionu świętokrzyskiego. Uczniowie z Zespołu Szkół Informatycznych w Kielcach im. gen. Józefa Hauke Bosaka wywalczyli 2. miejsce podczas maratonu programistycznego HISTHACK. Na Kongresie pojawiły się także grupy uczniów, które wzięły udział między innymi w warsztatach „Drużyna Inki”. Młodzież miała okazję poznać historię Danuty Siedzikówny „Inki” , jej rodzinę i heroiczną walkę o życie każdego walczącego. W drugiej części warsztatów prowadzone były teoretyczne i praktyczne szkolenie z pierwszej pomocy przedmedycznej.

***

Drugiego dnia Kongresu Pamięci Narodowej, 14 kwietnia 2023 roku, w debatach wziął udział dr Tomasz Domański z Referatu Badań Historycznych kieleckiej Delegatury IPN. Naukowiec znalazł się wśród uczestników panelu dotyczącego zbrodni niemieckich w okupowanej Polsce. Poruszał między innymi temat wydarzeń, do których dochodziło na terenie regionu kieleckiego i radomskiego w początkowych etapach II wojny światowej.

- Kwestia łatwości z jaką żołnierze niemieccy dokonywali zbrodni, wynikała z czynników ideologicznych. To nie tylko zbrodnie dokonywane w starciu, kiedy toczy się bitwa. Chodzi również na przykład o świadome, celowe ostrzeliwanie ludności polskiej pracującej w polach. Atakowanie z samolotu pojedynczych rolników jednoznacznie wskazuje na nastawienie tych żołnierzy, którzy traktowali to jako pewnego rodzaju „zabawę” – mówił dr Tomasz Domański.

Badacz zwracał też uwagę na wzrost znaczenia policji porządkowej w Generalnym Gubernatorstwie w skali całej okupacji.

- Według ustaleń Okręgowej Komisji Badania Zbrodni Hitlerowskich w Kielcach 80 procent zbrodni popełnionych na ludności cywilnej regionu radomsko-kieleckiego została popełniona przez policję porządkową, a tylko około 10 procent to zbrodnie popełnione przez policję bezpieczeństwa, potocznie rozumianą jako gestapo. Oczywiście Gestapo niemieckie wiele takich inicjowało ale fizycznie ciężar tych zbrodni brała na siebie policja porządkowa (żandarmeria) – tłumaczył naukowiec.

W roli moderatora dr Tomasz Domański wystąpił również podczas debaty dotyczącej walki i oporu społeczności żydowskiej podczas okupacji niemieckiej w Polsce. Wziął w niej udział między innymi zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr Mateusz Szpytma.

***

Trzeciego dnia wydarzenia 15 kwietnia 2023 roku na Kongres Pamięci Narodowej zabraliśmy grupę dorosłych mieszkańców województwa świętokrzyskiego. Wraz z naczelnik Delegatury IPN w Kielcach dr Dorotą Koczwańską-Kalitą w wyjeździe wzięli udział między innymi przedstawiciele Uniwersytetu Trzeciego Wieku „Ponad Czasem” czy Stowarzyszenia „Wolni i Solidarni 1980 – 1989”. Reprezentanci naszego regionu podczas wizyty na stadionie PGE Narodowy w Warszawie zwiedzili wystawy, skorzystali z pokazów w ramach 4. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego o Totalitaryzmach „Echa Katynia” czy przysłuchiwali się debatom. W trakcie całego Kongresu do dyspozycji gości byli edukatorzy z Kielc, którzy na co dzień pracują w „Przystanku Historia” przy Warszawskiej 5.