English version
Pacyfikacja Michniowa była karą Niemców za wsparcie, jakie mieszkańcy wioski udzielali polskim partyzantom w czasie II wojny światowej. 12 i 13 lipca 1943 r. oddziały policji niemieckiej zamordowały w Michniowie nie mniej niż 204 osoby (102 mężczyzn, 54 kobiety i 48 dzieci w wieku od 9 dni do 15 lat). W wyniku pacyfikacji miejscowość praktycznie przestała istnieć. Wszystkie domy i zabudowania gospodarcze zostały spalone, a pozostali przy życiu ludzie znaleźli schronienie w okolicznych wsiach.
Naczelnik Delegatury Instytutu Pamięci Narodowej w Kielcach dr Robert Piwko zwracał uwagę, że dwa słowa zawarte w nazwie święta obchodzonego 12 lipca – walka i męczeństwo – mocno wpisują się w historię Michniowa.
- Wiemy, że Michniów wspierał organizacje konspiracyjne, jednostki partyzanckie, które walczyły o wolność. Z tego słynęła polska wieś. O męczeństwie Michniowa powiedziano wiele i jeszcze wiele będziemy mówić. Dlatego, że przywoływanie prawdy historycznej, kultywowanie pamięci o ofiarach, przypominanie o tym, co tutaj się wydarzyło 12 i 13 lipca to nasz obowiązek – mówił do zebranych na uroczystości dr Robert Piwko.
Uroczystość zorganizowali: Urząd Marszałkowski Województwa Świętokrzyskiego, Delegatura Instytutu Pamięci Narodowej w Kielcach, Muzeum Wsi Kieleckiej - Mauzoleum Martyrologii Wsi Polskich w Michniowie.
Uroczystość odbyła się pod Patronatem Honorowym Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Andrzeja Dudy.
Dzień Walki i Męczeństwa Wsi Polskiej ustanowiony został w 2017 r. To święto państwowe przypadające 12 lipca, w rocznicę pierwszego dnia niemieckiej pacyfikacji Michniowa, która była punktem kulminacyjnym serii akcji represyjnych przeciwko wsiom na Kielecczyźnie w czasie II wojny światowej.
W czasie II wojny światowej Niemcy spacyfikowali co najmniej 817 polskich wsi. Ich mieszkańców rozstrzeliwano, wywożono do obozów koncentracyjnych i na przymusowe roboty do III Rzeszy, a dobytek rabowano i niszczono, paląc gospodarstwa i całe wsie. Z kolei wschodnie ziemie Polski poddano brutalnej sowietyzacji, a znaczna część ludności polskiej została deportowana na Daleki Wschód ZSRS.
Mimo kontroli, nacisków i terroru polskie społeczności wiejskie nie wyparły się swej tożsamości narodowej i nie porzuciły myśli o wolnej ojczyźnie. Za nieugiętą postawę polska wieś zapłaciła wysoką cenę. Symbolem walki i męczeństwa jest Michniów, który za pomoc niesioną partyzantom został spalony, a jego mieszkańcy w okrutny sposób wymordowani. Najmłodsza ofiara pacyfikacji, Stefanek Dąbrowa, miał zaledwie osiem dni.