Instytut Pamięci Narodowej w Kielcach

Konferencję rozpoczął dr Tomasz Domański z Referatu Badań Historycznych w Delegaturze IPN w Kielcach z komunikatem specjalnym dotyczącym nieznanych dotychczas dokumentów opisujących pacyfikację Michniowa. Kielecki historyk między innymi zacytował fragmenty zeznań z przesłuchań, które po wojnie prowadzone były na terenie Niemiec. Część informacji potwierdza wyniki badań przeprowadzonych przez byłą OKBZH i IPN, część dostarcza nowej wiedzy. Dokumenty będą poddawane dalszym analizom.

Przeczytaj więcej w artykule: Pacyfikacja Michniowa w świetle nieznanych dokumentów sądowych. Analiza historyczna

Historycy, którzy wzięli udział w konferencji naukowej omówili wiele aspektów wojennych realiów na polskich wsiach. Dzielili się wynikami swoich badań na temat strat ludności wiejskiej, pacyfikacji w okręgu Białostockim, konspiracyjnego ruchu ludowego na Kielecczyźnie czy losów osób, które udzieliły pomocy Żydom.

- W Michniowie, w 1943 roku, Niemcy zamordowali całe rodziny. Wiemy, że to jeden z wielu podobnych przypadków spacyfikowanych wiosek w czasie II wojny światowej. Całe rodziny mordowano również na Woli podczas tłumienia Powstania Warszawskiego, całe rodziny zostały wymordowane przez ukraińskich nacjonalistów na Wołyniu. Uderzenia przyjmowały również formę przesiedleń czy deportacji. To jak ważne było dla okupantów niszczenie rodzin pokazuje też zbrodnia katyńska. To nie tylko wymordowanie prawie 22 tysięcy polskich oficerów i funkcjonariuszy ale także wywózka wdów i dzieci na Syberię czy do Kazachstanu w 1941 roku. Na II wojnę światową, okupację niemiecką i sowiecką musimy spojrzeć również przez pryzmat likwidacji rodzin i zrywania więzów społecznych – przekonywał zastępca prezesa IPN dr Mateusz Szpytma odnosząc się do motywu przewodniego konferencji naukowej.

Zastępca prezesa IPN dr Mateusz Szpytma, w towarzystwie naczelnika Delegatury w Kielcach dr Roberta Piwki oraz zastępcy dyrektora Muzeum Wsi Kieleckiej Jarosława Karysia złożył wiązankę kwiatów przed pomnikiem i zbiorową mogiłą zamordowanych mieszkańców Michniowa.

Konferencję naukową zorganizowali: Mauzoleum Martyrologii Wsi Polskich w Michniowie oddział Muzeum Wsi Kieleckiej, Delegatura Instytutu Pamięci Narodowej w Kielcach oraz Instytut Historii Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach.