English versionW wydaniu:
- Dr Robert Piwko, naczelnik Delegatury IPN w Kielcach – O potrzebie stawiania trudnych pytań
Historia Kielecczyzny jest nierozerwalnie związana z historią polskiej wsi. Ziemie między Wisłą a Pilicą to obszar, gdzie dominowało rolnictwo i rozwijała się kultura wiejska. W czasie Niepodległej obraz polskiej wsi był budowany przez przedstawicieli dwóch grup społecznych – włościan i ziemian. Cały zestaw czynników różniących obie społeczności łączyło jedno – szacunek i przywiązanie do ziemi.
- Katarzyna Korus, dyrektor Muzeum Wsi Kieleckiej – Odpowiedzialność bez przedawnienia
Dyskusje i prezentacje badań historycznych pokazują rolę jaką odegrała polska wieś w walce o niepodległą Ojczyznę oraz jej niewyobrażalną ofiarę. Sprawiają, że temat wciąż jest aktualny i ważny.
- Dr hab. Prof. UJK Jerzy Gapys, dziekan Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach – Nazwać zbrodnie po imieniu
Prawie dekadę temu odbyła się I edycja konferencji naukowej „Wieś polska podczas drugiej wojny światowej”. Zamysłem cyklu konferencji było stworzenie platformy do dyskusji naukowej dla młodszych i bardziej doświadczonych badaczy zajmujących się dziejami wsi polskiej w okresie II wojny światowej.
- Zbrodnie wojenne Wehrmachtu na żołnierzach Wojska Polskiego – rozmowa Pawła Żołądka (RBH IPN Kielce) z dr. Tomaszem Sudołem (BBH IPN)
- Wrzesień 1939 r. oprócz działań wojennych to także bardzo widoczna fala nieskrępowanej przemocy wobec polskiej ludności cywilnej, ale również wobec branych do niewoli żołnierzy Wojska Polskiego. Skala zbrodni była olbrzymia. Modus operandi armii niemieckiej miał kilka przyczyn. Przede wszystkim były to ideologia narodowosocjalistyczna i rasistowskie oraz stereotypowe spojrzenie na mieszkańców Polski i samą Polskę – mówi dr Tomasz Sudoł.
- Dr Tomasz Domański, Referat Badań Historycznych IPN Kielce – Przemoc werbalna i terror administracyjny niemieckich władz okupacyjnych wobec mieszkańców wsi w latach 1939-1945
Aby wymusić na nieniemieckich urzędnikach uległą postawę, Niemcy wprowadzili bardzo skuteczny mechanizm realizowania zadań okupacyjnych bez potrzeby fizycznej obecności. Mechanizm ten opierał się na zastraszeniu i wywoływaniu paniki przez system gróźb sankcjonowanych administracyjnie, tj. przez możliwość konfiskaty mienia, aresztowania, osadzenia w więzieniu, wysłania do obozu koncentracyjnego, rozstrzelania. W ten sposób wszystkie osoby zmuszone do udziału w tym systemie stawali się zakładnikami niemieckich władz, ponieważ ich sprzeciw spotkałby się z ukaraniem.
- Paweł Żołądek, Referat Badań Historycznych IPN Kielce - SS–Brigadeführer Herbert Böttcher – Kat Kielecczyzny
Kompetencje Böttchera były bardzo szerokie. Nadzorował on m.in. sieć przyfabrycznych obozów pracy ulokowanych przy większych ośrodkach przemysłowych Kielecczyzny. Nierzadko trafiali tam mieszkańcy wsi, którzy nie wywiązali się z dostaw kontyngentów. Dla wielu osób wyczerpująca praca i głód stawały się nie do zniesienia i często prowadziły do śmierci z wycieńczenia
- Dr Joanna Karbarz-Wilińska - wołyńskie zbrodnie OUN-UPA w polskich wsiach
Eksterminacja ludności rozpoczęła się na Wołyniu, lecz pamiętać należy, że objęła ona także m.in.: Małopolskę Wschodnią oraz Lubelszczyznę. Ostrożne szacunki wskazują, że na wspomnianym obszarze zginęło ponad 100 tys. Polaków. Na samym tylko Wołyniu od lutego 1943 do marca 1944 r. zamordowanych zostało co najmniej 60 tys. osób, z czego niemal 40 tys. znanych jest z nazwiska.
- Dr Karolina Trzeskowska-Kubasik, Biuro Badań Historycznych IPN - zbrodnie Johanna Hansela na terenie Kreis Busko – wybrane przykłady
Hansel brał udział w licznych akcjach represyjnych przeprowadzanych na wsiach i w miasteczkach na terenie Kreis Busko. Jedna z nich miała miejsce 16 marca 1943 r. W Śladkowie Małym wykryto bunkier w którym ukrywało się 10 Żydów. Wszyscy zostali zamordowani. Hansel uczestniczył również w akcji przeprowadzonej 1 grudnia 1944 r. w Równinach podczas której rozstrzelano 11 osób.